Vergi ve muhasebe terimleri sözlüğü
Araçlarda ve beyannamelerde karşına çıkan kelimelerin ne anlama geldiği, nerede yanlış bilindiğiyle birlikte. 38 terim.
Terim adında ve kısa tanımda aranır.
- MatrahVerginin üzerinden hesaplandığı tutar.
- KDV (katma değer vergisi)Mal ve hizmet satışında alıcıdan tahsil edilip devlete ödenen vergi.
- İndirilecek KDVAlışlarda ödenen ve hesaplanan KDV'den düşülebilen KDV.
- Devreden KDVİndirilecek KDV, hesaplanan KDV'den büyük olduğunda gelecek aya aktarılan tutar.
- Tevkifat (sorumlu sıfatıyla vergi)Verginin, satıcı yerine alıcı tarafından kesilip beyan edilmesi.
- Stopaj (gelir vergisi kesintisi)Ödemeyi yapanın, ödediği tutardan kesip vergi dairesine yatırdığı gelir vergisi.
- MahsupDaha önce ödenmiş bir verginin, hesaplanan vergiden düşülmesi.
- Vergi iadesiÖdenen verginin, hesaplanandan fazla kalan kısmının geri alınması.
- Gelir vergisiGerçek kişilerin bir yıl içinde elde ettiği kazanç ve iratlar üzerinden alınan vergi.
- Vergi dilimiGelir vergisi tarifesinde, belirli bir kazanç aralığına uygulanan oran basamağı.
- Kümülatif vergi matrahıYıl başından o aya kadar biriken gelir vergisi matrahının toplamı.
- Kurumlar vergisiLimited ve anonim şirket gibi tüzel kişilerin kazancı üzerinden alınan vergi.
- Kâr dağıtımı (kâr payı)Şirketin vergi sonrası kârının ortaklara ödenmesi.
- Geçici vergiYıllık verginin, üçer aylık dönemlerde peşin ödenen kısmı.
- Gecikme zammıVadesinde ödenmeyen vergi ve primlere, ödeme gününe kadar uygulanan aylık ek tutar.
- Gecikme faiziSonradan tarh edilen vergide, normal vadeden tahakkuka kadar işleyen faiz.
- Pişmanlık ve ıslahBeyan edilmemiş bir vergiyi idare fark etmeden kendiliğinden bildirme.
- Vergi ziyaıVerginin zamanında tahakkuk ettirilmemesi ya da eksik tahakkuku.
- İstisnaKanunen vergi dışı bırakılmış kazanç ya da işlem.
- Genç girişimci istisnasıBelirli şartları taşıyan genç mükelleflerin kazancının bir kısmının vergi dışı tutulması.
- Bağ-Kur (4/b sigortalılığı)Kendi adına çalışanların ve şirket ortaklarının sosyal güvenlik statüsü.
- İşveren maliyetiBir çalışanın işverene toplam yükü: brüt ücret artı işveren payları.
- Bordro (ücret hesap pusulası)Çalışanın bir aylık ücretini ve kesintilerini gösteren belge.
- Damga vergisiSözleşme, bordro, beyanname gibi kâğıtların düzenlenmesinden doğan vergi.
- Şahıs işletmesiGerçek kişinin kendi adına kurduğu, tüzel kişiliği olmayan işletme.
- Limited şirketEn az bir ortakla kurulan, ortakların sorumluluğu sermayeyle sınırlı sermaye şirketi.
- Ticaret unvanıTacirin ticari işlerinde kullandığı, sicile tescil edilen ad.
- NACE (faaliyet) koduİşletmenin ne iş yaptığını gösteren, resmî listeden seçilen altılı kod.
- İşletme hesabı esasıGelir ve giderin tahsil-ödeme anına göre kaydedildiği basit defter düzeni.
- Bilanço esasıVarlık ve kaynakların izlendiği, çift taraflı kayıt yapılan defter düzeni.
- Defter-Beyan Sistemiİşletme hesabı ve serbest meslek kazancı defterlerinin tutulduğu GİB sistemi.
- e-DefterYevmiye ve büyük defterin elektronik ortamda tutulup beratlanması.
- e-FaturaBelirlenen standartta, elektronik ortamda düzenlenen ve iletilen fatura.
- e-Arşiv faturae-Fatura kullanmayan alıcılara elektronik ortamda düzenlenen fatura.
- AmortismanUzun ömürlü bir varlığın bedelinin, kullanım süresine yayılarak gidere alınması.
- Muhtasar ve prim hizmet beyannamesiKesilen stopajların ve SGK bildirimlerinin birlikte verildiği beyanname.
- Serbest meslek makbuzuSerbest meslek erbabının, tahsil ettiği bedel için düzenlediği belge.
- MERSİSTicaret sicili işlemlerinin yürütüldüğü merkezî kayıt sistemi.